Galería

Plaxios e manipulacións infestan o informe de Felipe Macías do que dependen a mina de San Finx e a imputación do Director Xeral de Minas

  • O  Xeral de Minas, Ángel Bernardo Tahoces, imputado por presunta prevaricación ambiental, usou os argumentos de Macías ante a ONU para tentar negar a contaminación.
  • Demandarán á Universidade de Santiago que lle retire a condición de Profesor Emérito e a súa expulsión da Academia de Agricultura de Francia

Compostela, 30 de xuño de 2019. A vintena de colectivos agrupados na rede ContraMINAcción acaban de denunciar o modo en que a concesionaria mineira de San Finx e a Dirección Xeral de Enerxía e Minas se tentan apoiar nun informe elaborado por un equipo da Universidade de Santiago dirixido por Felipe Macías para omitir a responsabilidade da empresa en relación aos impactos ambientais causados pola mina no pasado e no presente e, ao mesmo tempo, da administración, que os debería ter evitado.

O primeiro dos informes asinados polo profesor xubilado Felipe Macías Vázquez, o fillo deste Felipe Macías García e outros colaboradores está repleto de plaxios de traballos doutros autores, que se manipulan sen pudor, e mesmo parágrafos enteiros copiados sen citación de blogs anónimos de Internet. O informe fabrica sen calquera base un suposto fondo natural de metais para os principais metais contaminantes que verte a mina (cadmio, cobre e cinc) e aínda recorre a fenicios, romanos, ‘picheleiros’ e ao mesmo Almanzor para repartir culpas.

1macías
Felipe Macías Vázquez

En 2017 a concesionaria do Grupo Sacyr que explota a mina de San Finx decidiu recorrer a Macías para tentar dar resposta ao mar de alegacións a que deu lugar a tentativa da mineira de verter millóns de metros cúbicos de augas contaminadas por metais pesados no río San Fins, situado apenas 6 km augas arriba da ría de Muros e Noia. As alegacións deixaron en evidencia a burla que supuña o método de “tratamento” inicialmente proposto e como as verteduras provocarían un agravamento crítico da situación de contaminación.

Dous informes de réplica encomendados pola Alcaldía do Concello de Muros e a Asociación Verdegaia, e que agora se fan públicos, puxeron en evidencia os extensos plaxios, carencia absoluta de metodoloxía e graves manipulacións de datos no informe entregado á empresa por Felipe Macías. Entre os textos plaxiados encóntrase un blog anónimo de Internet e un traballo presentado polo que foi director da mina nun congreso da Universidade Politécnica de Madrid.

Un primeiro informe de réplica realizado por sete técnicos, incluíndo o Doutor en Xeofísica Steven H. Emerman, que esta mesma semana realizou unha nova inspección da mina San Finx, desmontou a tese dun suposto fondo natural de metais explicando os impactos actuais da minería. Un segundo informe de réplica, realizado polo Doutor en Arqueoloxía e Historia Antiga André Pena, ocupouse de mostrar non só a burla que representan os argumentos “históricos” presentados por Macías, senón o modo en que estes foron abertamente plaxiados de distintas fontes.

Os argumentos achegados por Felipe Macías non só favorecen os intereses privados da concesionaria do Grupo Sacyr, mais tamén se esgrimiron pola Dirección Xeral de Enerxía e Minas, cuxo Director Xeral Ángel Bernardo Tahoces se encontra imputado por un presunto delito de prevaricación ambiental precisamente por ter supostamento facilitado a contaminación causada pola mina San Finx desde a súa reapertura en 2009. No mes de xaneiro de 2019, a propia Dirección de Minas remitiu á ONU a tradución ao inglés de partes dun segundo informe asinado por Felipe Macías, na tentativa de defender ante este órgano a inexistencia de contaminación mineira.

A gravidade dos feitos, non só desde o punto de vista da ética científica, senón tamén pola gravidade das implicacións ambientais e penais que suporía aceptar as teses deitadas por Macías, fai que os colectivos de ContraMINAcción demanden á Universidade de Santiago que retire a condición de profesor emérito a Felipe Macías tras a investigación dos feitos, e revise a relación contractual coas restantes persoas responsables do informe, no suposto que teñan algunha: Carmen Nieto Olano, Ramón Verde Vilanova, Carmen Pérez Llaguno, Felipe Macías García (fillo do profesor Felipe Macías), Luis Tapia del Río e David Romero Chouzas. Na medida en que Felipe Macías Vázquez tamén asina os informes como membro da Academia Francesa de Agricultura, demandarán igualmente a esta institución a súa expulsión.

mina-touro-estandar

Galería

Experto internacional en seguridade mineira alerta do risco de falla catastrófica das presas en San Finx

Na visita de inspección ás presas mineiras Emerman constatou o proceso de erosión interna que, eventualmente, provocará o colapso da presa e a chegada de decenas de millaress de toneladas de residuos mineiros altamente contaminantes á ría de Muros-Noia.
Noia, 29 de xuño de 2019. Na noite do venres o auditorio do antigo matadeiro de Noia atendeu atónito durante dúas horas e media as serias advertencias do Dr. Steven H. Emerman sobre o estado das presas de residuos mineiros de San Finx e a chegada de metais pesados á ría, que denominou como “bomba química de reloxaría” prestes a activarse en calquera momento.
O coloquio, baixo o suxestivo título “Todo o que sempre quixeches saber sobre as Minas de San Fins e nunca te atreviches a preguntar”, foi organizado polo Centro de Saberes para a Sustentabilidade, ente recoñecido oficialmente pola Universidade das Nacións Unidas, coa colaboración de PLADEMAR e Verdegaia.
Durante a súa presentación, o Dr. Emerman insistiu que tanto o proxecto aprobado pola administración da Xunta en 2009 como os recentes informes asinados polo Prof. Felipe Macías son unha auténtica burla, que ademáis poñen en perigo crítico a ría de Muros-Noia. Explicou detalladamente como empresa e administración, co aval do antigo catedrático da Universidade de Santiago, pretenden establecer unha falsedade consistente en que no río San Fins existiría un fondo natural de metais que impediría cumprir os limites legais de substancias contaminantes perigosas como o cadmio, coñecido axente canceríxeno.
Emerman está finalizando un detallado informe no que analiza pormenorizadamente a situación das minas de San Finx e desmonta un por un os argumentos e incongruencias que presentan os informes da empresa concesionaria, redactados polo edafólogo xubilado Felipe Macías. Para completar os informes, esta semana Emerman realizou unha visita de inspección ás minas de San Finx, onde foi posíbel comprobar os procesos de erosión interna que ameazan a integridade estructural das presas mineiras e que, eventualmente, provocará a falla catastrófica da presa maior e a inxección instantánea de decenas de millaress de toneladas de residuos mineiros altamente contaminantes á ría de Muros-Noia.
O Dr. Emerman, con 31 anos de experiencia na avaliación de presas de residuos, deixou que non está en contra da minaría pero que nunca, en toda a súa carreira, vira presas de residuos mineiros no estado de abandono no que se encontran as de San Finx, sendo isto especialmente grave tratándose de presas de formigón contruídas segundo un antigo método británico que quedou obsoleto hai máis de medio século. “Só quedan algúns exemplos de presas mineiras como as de San Finx nalgunhas ex-colonias británicas, na India, e en África, sendo que a maioría das estructuras desta clase ou ben colapsaron ou foron desmanteladas polas autoridades polo risco que supoñen”.
O Dr. Emerman é un recoñecido consultor internacional en hidroloxía e especialista na avaliación da afectación ambiental das explotacións mineiras. É Doutor en Xeofísica pola Universidade de Cornell, Máster en Xeofísica pola Universidade de Princeton e Licenciado en Matemáticas pola Universidade Estatal de Ohio. Ten 31 anos de experiencia no ensino universitario de hidroloxía e xeofísica e 66 publicacións científicas na materia. Como consultor independente, ten traballado para empresas mineiras, organismos públicos e organizacións non-gobernamentais.
emerman_noia
Dr. Emerman insistiu que tanto o proxecto aprobado pola administración da Xunta en 2009 como os recentes informes asinados polo Prof. Felipe Macías son unha auténtica burla, que ademáis poñen en perigo crítico a ría de Muros-Noia
Galería

Que hai detrás da “rexeneración ambiental” de Cavisa en Laxe? Rexeneración ambiental ao servizo do ladrillo

Sorprende o proxecto de rexeneración ambiental que está a executar a empresa Cavisa (Caolines de Vimianzo, S.A.U) en Laxe, despois de anos e anos de abandono do caolín en montañas cubertas da area que arrastra o vento do Atlántico, confundíndose en harmonía cos sistemas dunares.

Que hai detrás da “rexeneración ambiental” de Cavisa en Laxe? Pois nin máis nin menos que as ansias de edificar nuns terreos urbanos que ata o de agoran confundíanse coas típicas dunas laxenses.

38.068 metros cadrados que pronto se encherán de grúas e de ladrillo, para agrandar máis o desarrollo urbanístico de Laxe e contribuír ao feísmo urbano das zonas costeiras de Galicia.

Nun concello ao que xa lle molestan en exceso os maravillosos sistemas dunares que ten, pensar que non se ía deixar levar polas ansias do ladrillo sería tamén unha utopía.

Así que veremos como a que chaman “rexeneración ambiental” desembocará pronto na construción de novos edificios, que sin dúbida mudarán a fermosa paisaxe de Laxe.

IMG_20190518_193633
A controvertida “rexeneración ambiental” de Cavisa no municipio de Laxe
IMG_20190518_193506
A controvertida “rexeneración ambiental” de Cavisa no municipio de Laxe

 

Galería

As canteiras sen restaurar da comarca de Bergantiños

Comezamos falando de dúas canteiras ubicadas na parroquia de Anllóns, no municipio de Ponteceso e con un impacto paisaxístico enorme.

Un exemplo, a canteira de Sta. Cecilia, en Ponteceso con máis de 50.000 metros cadrados e á beira do río Anllóns.

Á otra beira da mesma estrada que as divide, a canteira de Sta. Cristina, ambas as dúas da mesma propiedade e máis preto aínda do río Anllóns.

IMG_20190518_191817.jpgIMG_20190518_191812.jpg

74.png
Fonte: IGN. Imaxe da Canteira de Santa Cecilia e ao outro lado da estrada, a canteira de Sta. Cristina á beira mesma do río Anllóns, en Ponteceso

 

Galería

ContraMINAcción vén de axudar a impulsar a rede contra a explotación do litio en Portugal

O sábado 11 de maio, ContraMINAcción estivo en Boticas, Portugal, nun Encontro sobre minería de litio no país veciño.

A asociación “Unidos em Defesa de Covas do Barroso” está a solicitar o cancelamento da denominada “Mina do Barroso”, e das demais solicitudes de prospección en zonas circundantes e en todo Portugal. A súa motivación é preservar o ambiente, o patrimonio, e a saúde e calidade de vida da poboación.

Por iso organizaron un Encontro que consistiu nunha xornada de conversacións, un xantar colectivo e unha visita ao sitio do proxecto mineiro. Coa presencia do Presidente da Cámara Municipal de Boticas, Fernando Queiroga, a Junta de Freguesia, a coordinadora do evento Jessica da Cruz (da asociación Unidos em Defesa de Covas do Barroso) e de outras persoas residentes de Covas do Barroso afectadas polo proxecto, como Nelson ou Francisco.

Ao longo da intensa xornada tiveron lugar intensos debates e intercambios, nos que participaron mesmo xeólogos afíns aos proxectos mineiros, que se achegaron para interesarse polo contido do evento. Ademais de persoas da zona como Nelson, tamén expuxeron a súa experiencia fronte a minaría invitadas como Maria do Carmo Mendes, que chegou da Serra de Argamela, tamén afectada inminentemente pola minaría.

5ab09d1d422fd.jpeg

Pola sua parte, ContraMINAcción levou unha mensaxe de unión e de intercambio de información e solidariedade fronte a ameaza de destrución que a minaría supón para cada vez máis comunidades. Marga Prieto explicou as particularidades da oposición á minaría en Galiza, e deu información sobre os proxectos mineiros na comunidade; Nela Abella expuxo as conclusións acadadas durante o Encontro que se organizou en Febreiro 2019 en Santiago de Compostela xunto a plataformas de todo o estado español e Portugal, e Guadalupe Rodríguez explicou como se conecta ContraMINacción no plano internacional. ContraMINAcción achegou ademais as características da Alianza Europea de Baterías impulsada por Alemania, que explica o fenómeno deste boom mineiro, da man dun colaborador dese país, Klaus Schenk. E tamén compartiu diferentes materiais informativos como un póster sobre impactos da minaría na agricultura, o folleto sobre impactos das actividades extractivas sobre a auga, e o novo libro infantil e xuvenil editado por Coluna San Fins, un dos colectivos da nosa Rede, e titulado “A mina contamina”.

Entre o público, ademais de xente da zona, directamente afectada polo proxecto, estaban numerosas persoas de outras zonas de Portugal, que acudiron para interesarse pola iniciativa, así como representantes de Quercus, o colectivo ecoloxista con máis arraigo en Portugal.

Pero por que “contra” o litio?

A carreira do litio non ten limites. Durante o Encontro en Boticas denunciouse a falta de transparencia e imparcialidade do goberno portugués co respecto á exploración do litio. A súa campaña publicitaria enganosa oculta que a minaría afectará áreas protexidas, áreas clasificadas, e tamén zonas urbanas como a Serra da Argemela, Beira Interior, Montalegre, Serra do Soajo, Barroso, Serra do Alvão, Serra da Gardunha, Serra da Estrela, Reserva Natural da Serra da Malcata, zonas urbanas de Braga e Viseu, etc. Todos estes lugares están a sofrer as consecuencias da especulación económica da industria mineira. A intención e formar unha rede cuxas bases quedaron sentadas tras o encontro da fin de semana.

Agradecemos muito sinceramente a rede Contraminacción, que patrocinou o Encontro, e que foi um impulso e o exemplo”, dixo Jessica da Cruz, coordinadora da reunión e a visita ao proxecto mineiro.

9.jpg

Participando e impulsando redes

ContraMINAcción está a traballar constantemente para advertir dos perigos da minaría. Despois de percorrer durante case 7 anos gran parte de Galiza levando información sobre o tema a tódolos recantos do territorio, este ano 2019 tivo un rol importante no avance a unha consolidación da rede ibérica de alerta fronte a minaría.

ContraMINAcción naceu como unha rede para advertir do boom mineiro en Galiza. Co paso dos anos consolídase como un espazo de debate sobre os impactos da minaría en Galiza e axudou a impulsar algúns dos procesos de resistencia contra a minaría mais significativos, como a denuncia da chamada Lei de Depredación, unha denominación que xa se fixo popular, pois é así como a recoñecen incluso os propios políticos que a impulsaron como “Lei de Fomento de Iniciativas Empresariais”.

Nestes anos, contraMINAcción organizou un total de catro Encontros sobre o tema dos impactos da minería, dous a nivel galego, un sobre o territorio español e tamén no plano internacional, xunto a rede Yes to Life No to Mining, da que forma parte.

ContraMINAcción valora moi positivamente o encontro celebrado en Portugal, que serviu, ademais de para informar sobre os riscos derivados do proxecto concreto de Covas de Barroso e da minaría do litio en xeral, para establecer contactos entre os colectivos portugueses, así como entre eles e os da nosa Rede.

Traballar de xeito coordinado é importante, non só pola proximidade física entre Galiza e Portugal, senón tamén pola coincidencia de materiais que están a ser investigados (en Galiza tamén hai varios permisos de investigación de litio solicitados), así como pola lóxica coa que actúan empresas e poderes políticos, moi similar en ambos sitios. Desde ContraMINAcción seguiremos informando da evolución deste novo conflito.

7.jpg

Galería

Lídia Senra visita Touro e reclama unha UE máis vixiante na que se cumpran as súas propias normativas medioambientais

Lídia Senra: “A UE ten que vixiar máis e obrigar a que se cumpran as súas propias normativas medioambientais”

  • Visitou a aldea de Arinteiro, a máis perxudicada polo proxecto de megamina de Touro-O Pino, e amosou a súa rotunda oposición por ser un ataque ás nosas vidas
  • Reclama que se lle dea carpetazo por ser devastador para o emprego rural da comarca de Santiago, danar terras e augas, e poñer en risco, coa contaminación que habería río abaixo, o marisqueo da ría de Arousa
Lidia Senra con Ana Seijas hoxe en Touro II
Lídia Senra: “A UE ten que vixiar máis e obrigar a que se cumpran as súas propias normativas medioambientais”

CORTE AUDIO DECLARACIÓNS DE LÍDIA SENRA HOXE EN TOURO AQUÍ:

https://www.dropbox.com/s/mhgcueg2cfmq7d4/Audio%20Lidia%20Senra%20en%20Touro.mp3?dl=0

Touro13 de abril de 2019. A eurodeputada Lídia Senra, candidata de En Marea: Compromiso por Europas ás eleccións europeas do 26 de maio, visitou este luns pola mañá, acompañada pola vocevoceira de En Marea, Ana Seijas, e por membros da candidatura local de Marea Veciñal de Touro ás eleccións municipais, a aldea de Arinteiro, a principal afectada polo proxecto de megamina de cobre de Touro-O Pino. Durante a visita, reunirónse coa veciñanza e con integrantes dos colectivos que se opoñen a este devastador proxecto e que levan máis dun ano loitando para que se paralice.

Opoñémonos rotundamente á megamina de Touro-O Pino e opoñémonos a todos os proxectos megamineiros. Se a UE asume as súas responsabildiades e fai valer as súas propias normativas en materia de augas e en materia medioambiental, este proxecto de mina ten que pararse xa. Neste mandato levamos feito moito traballo no Parlamento Europeo, apoiando aos colectivos organizados e á veciñanza para denunciar esta situación, e así seguiremos. Opoñémonos a este tipo de proxectos porque son un ataque ás nosas vidas, á nosa saúde e destrúen postos de traballo, destruén moito máis do que creanO noso futuro non podemos deixalo en mans dos intereses do capital. Nisto estamos e nisto imos continuar”, declarou Senra.

A eurodeputada e candidata considera que non debe permitirse máis espolio dos nosos recursos naturais, que son un tesouro, a costa da destrución da nosa terra. “Queremos aire, auga e terra limpas para Galiza, para poder vivir nela, para ter un rural vivo no que se desenvolvan actividades económicas sustentables e respectuosas co medio, coa saúde e co futuro dos nosos fillos e fillas”. Lídia Senra lembrou que o Estado español é dos máis infractores da UE en materia medioambiental e criticou que a calidade das augas están nun continuo perigo e ameaza. As directivas europeas deben cumprirse xa. A UE debe obrigar a que se cumpra a directiva da auga e a que as avaliacións de impacto ambiental se fagan correctamente. Así, defendeu que as Administracións teñen que cumprir o seu labor de vixilancia medioambiental e deixar de mirar para outro lado.

Non queremos a mina porque ataca a vida das persoas ao atentar contra a nosa saúde e destruír o noso medio de vida”, insistiu Senra, quen recordou que no seu día parouse a mina de ouro de Corcoesto grazas á presión da veciñanza e dos colectivos organizados. “Non entendemos a que está agardando Feijóo para darlle carpetazo dunha vez ao proxecto mineiro de Touro. As consecuencias da antiga mina siguen danando a terra e as augas da contorna de Santiago de Compostela, chegando á ría de Arousa río abaixo e ameazando o marisqueo. O novo proxecto sería devastador. Por iso hai que paralo”, zanxou.

Lidia Senra e Ana Seijas, hoxe en Touro
Lídia Senra: “A UE ten que vixiar máis e obrigar a que se cumpran as súas propias normativas medioambientais”
Galería

Demandan ao Director Xeral de Minas por obstaculizar o acceso á información ambiental

Diversos colectivos e organizacións integrantes da rede ContraMINAcción levaron ante o Tribunal Superior de Xustiza de Galicia a denominada “Instrucción Tahoces” (oficialmente Instrución 6/2018, do 3 de agosto, da Dirección Xeral de Enerxía e Minas, sobre acceso á información pública en materia de minas) que fora aprobada o verán pasado polo Director Xeral de Enerxía e Minas Ángel Bernardo Tahoces no medio de fortes críticas dos movementos sociais, que a consideran un paso máis para obstaculizar o acceso á información ambiental relativa a proxectos mineiros e enerxéticos.

O TSXG admitiu a demanda que veñen de formalizar esta mesma semanda a Asociación Petón do Lobo, a Asociación Sociocultural O Iribio, a Sociedade Histórica e Cultural Coluna Sanfins, o Sindicato Labrego Galego e Verdegaia, co apoio doutros coletivos integrantes na rede. Mediante a demanda contencioso-administrativa preténdese que o tribunal anule os aspectos da Instrución que vulneran non só a lexislación de rango superior en materia de acceso á información ambiental, senón que a propia Convención de Aarhus da que é parte contratante o Estado e que recoñece os dereitos de acceso á información ambiental e á participación pública en proxectos que afecten o ambiente.

Entre outros aspectos, a Instrución realiza unha interpretación restrictiva do que constitúe información ambiental, en vulneración das  definicións internacionais. Modifica ademais o réxime de acceso creando obstáculos que contrarían as normas legais, por exemplo  obrigando ao pagamento de taxas previas (independentemente de que a administración resolva ou non favorablemente a solicitude) ou alterando os prazos de resolución que establecen as diretivas europeas.

21
Lei 27/2006, do 18 de xullo, pola que se regulan os dereitos de acceso á información, de participación pública e de acceso á xustiza en materia de medio ambiente (incorpora as Directivas 2003/4/CE e 2003/35/CE)

A actitude obstaculizadora sistemática do departamento de minas da Xunta ven sendo denunciada de xeito continuo polos colectivos, ata o punto de estar actualmente aberto un procedemento ante a Comisión de Cumprimento do Convenio de Aarhus, nas Nacións Unidas, polo carácter sistemático destas vulneracións, existindo sentenzas previas do propio TSXG que condenaron á Xunta a entregar copias de expedientes mineiros que viñan sendo retidos ilegalmente.

Desde ContraMINAcción denúnciase a tentativa de dar aparencia de legalidade e institucionalizar as prácticas obstaculizadoras e obscurantismo que veñen caracterizando a actuación do departamento de minas,  recortando dereitos e liberdades fundamentais e saltándose a normativa básica en materia de acceso á información ambiental. Desde ContraMINAcción lembran a  imputación de Ángel Bernardo Tahoces por presuntos delitos de prevaricación ambiental ligados á mina San Finx, en Lousame, e que tamén gardarían relación coa ausencia dos trámites de participación pública na aprobación de proxectos mineiros, outra das componentes básicas da Convención de Aarhus.

7
Acción popular en asuntos medioambientales
Galería

“A explotación (a das minas de San Fins, en Lousame) non produce residuos mineiros, máis ao contrario, débese indicar que conceptualmente os consume”, unha das afirmacións máis célebres e incribles do departamento que dirixe o Conselleiro Francisco Conde e o seu director Ángel Bernardo Tahoces. Dimisión xa!

“A explotación (a das minas de San Fins, en Lousame) non produce residuos mineiros, máis ao contrario, débese indicar que conceptualmente os consume” ou velaquí estoutra afirmación, tamén memorable: “Non coñezo na provincia da Coruña unha medida tan drástica e profunda para a restauración como é o reprocesado e eliminación da escombreira”.

Estas palabras resumen a filosofía da Dirección xeral de Enerxía e Minas da Xunta de Galicia, no tocante á restauración dos espazos mineiros degradados. En concreto, esta é a resposta dun empregado público, enxeñeiro de minas do departamento que dirixe Ángel Bernardo Tahoces, director xeral de enerxía e minas da Xunta de Galicia e do que se coñecía recentemente a súa imputación por parte do xulgado de Noia, en relación á autorización da posta en marcha das minas de San Fins, en Lousame, sen terse aprobado a preceptiva avaliación ambiental do proxecto.

Na contestación a unha solicitude de medidas ambientais efectuada pola asociación ambiental Petón do Lobo, funcionarios do departamento que dirixe Tahoces, referíanse ao excesivo da solicitude nos seguintes termos:

“Ao respecto do seguimento sobre o control dos vertidos na escombreira, só podemos indicar que estes non poden existir. Os proxectos aprobados non contemplan escombreira. Non contemplan a produción de escombros. Non contemplan a produción de residuos mineiros. En todo caso contemplan exclusivamente o reaproveitamento e eliminación da antiga escombreira”.

Xa non é só que non existiran residuos, que é o propio de toda a actividade mineira despois de extraer o codiciado mineral, senón que no caso das minas de San Fins, os residuos incluso os eliminaban, desaparecían, como cousa de maxia. Claro que había que fiarse das palabras desta xente, todos eles empregados públicos da Dirección Xeral de Enerxía e Minas, porque por ningures explicaban os impactos que a actividade mineira ía ter na área afectada (un val fluvial). Puidera ser que a normativa daquela época non esixía documento ambiental?

Continuaba o funcionario dicindo: “Carezo de datos sobre o seu deseño (balsa de decantación), pero non amosa signos de debilidade. Ao respecto da pendente dos noiros dos depósitos, afondar novamente no proceso de eliminación avanzado no que están”.

“O denunciante indica ausencia de controis e falla de bombeos regulares, augas ácedas e contido en metais, observacións todas elas que lle corresponden a Augas de Galicia. No marco da normativa ambiental e de seguranza mineira, estanse a realizar os controis establecidos pola normativa de aplicación, a través fundamentalmente do Plan de Labores anual”.

A política de “balóns fóra” e “o que non consta escrito non existe” predomina neste singular departamento da Xunta de Galicia.

“O denunciante solicita que para cumprir a obriga de restaurar o espazo natural se levanten diques de contención, se instalen mallas illantes no terreo, bombeos, monitoreo das balsas e o cumprimento do Plan de Restuaración. Non coñezo na provincia da Coruña ningún Plan de Resturación que contemple unha medida tan drástica e profunda para a restauración como é o reprocesado e eliminación da escombreira de explotación”. Supoñemos que cando escribía isto o funcionario non se lembraba das balsas de lodos do Monte Neme, en Carballo, deixadas á man do destino.

“Temos que ter en conta tamén que o proxecto aprobado non contempla a produción de residuos mineiros. E que a planta de tratamento está deseñada en circuito pechado”.

“Non entendo a función pretendida polo denunciante para os diques de contención, as mallas illantes do terreo, os bombeos. (…) Como xa se indicou a explotación non produce residuos mineiros, máis ao contrario, débese indicar que conceptualmente os consume”.

Con palabras e afirmacións como estas, que negan a realidade física máis obvia, como vai a existir a restauración mineira en Galicia? Como se vai a cumprir en Galicia a normativa mineira se quen ten a obriga de facela cumprir obvia e ignora dolosamente a realidade?

Dimisión por favor. Pedimos a dimisión tanto de quen elabora, aproba e supervisa as políticas mineiras, é dicir, a dimisión do Conselleiro Francisco Conde, como de quen ten a obriga de executalas e facer que se cumpra a normativa, isto é o director de Enerxía e Minas, Ángel Bernardo Tahoces. Dimisión xa para ambos os dous!

DIQUE DE CONTENCIÓN BALSAS LODOS MINERAS EN ESTADO DE DETERIORO EVIDENTE
Dique de contención dunha das balsas mineiras de San Fins, en Lousame

 

 

 

 

Galería

Incoan expediente sancionador á mineira Cementos Cosmos, S.A., por posibles danos ao dominio público hidráulico, en Vilavella, Triacastela (Lugo)

A Confederación Hidrográfica do Miño -Sil incoa expediente sancionador á mineira Cementos Cosmos, S.A. polo suposto incumprimento da autorización do vertido ao dominio público hidráulico.

Os feitos remóntanse ao 26 de novembro de 2018 cando un vertido da cementeira superaba o límite máximo establecido para o parámetro de sólidos en suspensión, causando danos segundo o organismo de bacía, ao dominio público hidráulico, na parroquia de Vilavella en Triacastela (Lugo).

A actividade da mineira Cementos Cosmos realízase na entorna do xacemento arqueolóxico da Cova Eirós, declarado Ben de Interés Cultural polo DECRETO 32/2019, do 14 de marzo, polo que se declara ben de interese cultural a Cova Eirós, no termo municipal de Triacastela (Lugo).

fotografía dunha excavadora estraendo caliza no teito da cova
Actividade da mineira no lugar da entorna da Cova Eirós,  declarada BIC  polo DECRETO 32/2019, do 14 de marzo

 

 

 

Galería

O Xulgado de Arzúa solicita informes a Augas de Galicia e ao Seprona, en relación ás balsas e a drenaxe áceda de mina dos regos de Touro

Se ben xa se sabe que todos os regos da entorna da mina de Touro están contaminados, agora tócalle ao órgano xudicial valorar se puidera existir ou non un delito contra o medio ambiente e os recursos naturais.

Por que é tan difícil probar o delito ecolóxico?

Existe unha liña divisoria entre a infracción administrativa e o ilícito penal. A diferencia atópase na gravidade do perigo. Probar o suposto dano para o medio ambiente xa depende case que exclusivamente da proba pericial e aínda así, a proba vai a ser valorada libremente polo órgano xudicial. A acción contaminante ten que ter a suficiente entidade como para prexudicar gravemente o equilibrio natural. Ademais hai que ter en conta a importancia de non truncar o nexo de causalidade, entre a infracción da norma e as consecuencias que para os ecosistemas teñen tales incumprimentos.

Así uns regos vermellos ou cobrizos como os de Touro, nos que non existe vida aparente, a excepción deses extremófilos dos ríos Lañas, Pucheiras…etc, non sería suficiente para acreditar un dano ambiental grave. Ao fin todo depende dunha proba pericial contundente e irrefutable, que aínda así será valorada libremente. Esta proba pericial non pode deixar dúbidas no órgano xudicial, porque se así fose, remataría necesariamente nunha absolución.

E é aquí onde entra a capacidade das empresas para “eludir” o tipo penal, porque todo informe pericial presentado polas acusacións ou a Administración, vai a ser obxecto doutro (ou incluso de varios) informe pericial replicante. 

Por iso é tan difícil castigar penalmente as condutas delituosas contra os recursos ecolóxicos.

Polo tanto, nunha boa parte dos casos é moi difícil acreditar ese prexuizo grave para os ecosistemas, aínda que exista. De aí que moitos dos casos rematan arquivándose polos xulgados e quédanse en simples infraccións administrativas. Ademais, polo principio de intervención mínima, o dereito penal só castiga aquelas condutas máis reprochables xuridcamente.

Por outra banda, o tipo penal do delito ecolóxico require a concurrencia dunha serie de elementos para poder acreditarse a existencia de delito:

1.º Un elemento obxectivo:  a provocación ou realización directa ou indirecta, dalgunha das actividades (verteduras, extraccións ou escavacións, aterramientos, inxeccións ou depósitos…), realizadas sobre algún dos elementos do medio físico (atmosfera, chan, subsolo, ou augas terrestre, marítimas ou subterráneas…).

2.º A infracción dunha norma extrapenal protectora do medio ambiente.

3.º Creación dunha situación de perigo GRAVE para o ben xurídico protexido.

Ten que existir unha relación de causalidade: que como consecuencia da infracción penal se causen DANOS SUBSTANCIAIS á calidade das augas, do chan, animais ou prantas.

Así establece o artigo 325 do Código Penal español que:

1.- Será castigado coas penas de prisión de seis meses a dous anos, multa de dez a catorce meses e inhabilitación especial para profesión ou oficio por tempo dun a dous anos o que, contraviniendo as leis ou outras disposicións de carácter xeral protectoras do medio ambiente, provoque ou realice directa ou indirectamente emisións, verteduras, radiacións, extraccións ou escavacións, aterramientos, ruídos, vibracións, inxeccións ou depósitos, na atmosfera, o chan, o subsolo ou as augas terrestres, subterráneas ou marítimas, incluído o alta mar, con incidencia mesmo nos espazos transfronteirizos, así como as captacións de augas que, por si mesmos ou conxuntamente con outros, cause ou poida causar danos substanciais á calidade do aire, do chan ou das augas, ou a animais ou plantas.

2.- Se as anteriores condutas, por si mesmas ou conxuntamente con outras, puidesen prexudicar gravemente o equilibrio dos sistemas naturais, impoñerase unha pena de prisión de dúas a cinco anos, multa de oito a vinte e catro meses e inhabilitación especial para profesión ou oficio por tempo dun a tres anos. Se se creou un risco de grave prexuízo para a saúde das persoas, impoñerase a pena de prisión na súa metade superior, podéndose chegar ata a superior en grao.

Así pois o tipo penal de referencia constitúe, xeralmente, un suposto de perigo «concreto» (ou, polo menos, «hipotético»), no que é necesaria a creación dunha situación, debidamente probada, de risco suficientemente determinado para o equilibrio dos sistemas naturais ou, no seu caso, para a saúde das persoas (inciso último do art. 325 CP), sempre que ese risco poida ser considerado «grave».

4.º Tipo subxectivo: a existencia de dolo ou intencionalidade.

O delito esixe dolo, bastando o dolo eventual que se consuma desde o momento da produción do risco, prolongándose ata a cesación da situación, no que cabe a tentativa; a xurisprudencia adoita excluír a continuidade delituosa, na idea de que varias verteduras procedentes da mesma industria, a pesar da pluralidade, integran o mesmo delito que se refire en plural a emisións ou verteduras.

145.png

Puidera existir un delito de prevaricación ambiental en relación á Xunta de Galicia?

Trátase dunha forma especial de delito de prevaricación das Autoridades e funcionarios das Administracións Públicas con competencias ambientais. A acción típica vén integrada, non só por condutas activas (informar favorablemente ou votar a favor), senón tamén omisivas (silenciar infraccións normativas de carácter xeral con ocasión das súas inspeccións ou omitir a realización de inspeccións de carácter obrigatorio).

Isto é:

  • Silenciar a infracción de Leis ou disposicións normativas de carácter xeral con motivo de inspeccións.
  • Omitir a realización de inspeccións de carácter obrigatorio.

14