Galería

A manga ancha da Xunta co lobby escopeteiro

Entidades ecoloxistas galegas solicitan á Consellería de Medio Ambiente, Territorio e Vivenda  a suspensión inmediata da caza ata que se analice o seu impacto nas especies cinexéticas e por tanto a paralización e inaplicación da Resolución do 19 de maio de 2020 pola que se determinan as épocas hábiles de caza, as medidas de control por danos e os réximes especiais por especies durante a tempada 2020/21 (DOG Núm. 108 do 4 de xuño de 2020).

A aplicación da Resolución da Consellería de Medio Ambiente, Territorio e Vivenda  do 19 de maio de 2020 pola que se determinan as épocas hábiles de caza, as medidas de control por danos e os réximes especiais por especies durante a tempada 2020/21 posibilita a caza de especies da fauna silvestre sin contar con estudos científicos obxectivos e actualizados que permitan, desde o punto de vista da conservación das especies, a práctica da caza.

A Directiva 2009/147/CE do Parlamento europeo e do Consello, de 30 de novembro de 2009, relativa á conservación das aves silvestres considera que determinadas especies (as enumeradas no seu Anexo II) debido ao seu nivel de poboación, a súa distribución xeográfica e a súa tasa de reproducción no conxunto da Comunidade europea poden ser obxecto de caza no marco da lexislación nacional de cada Estado membro.

Por outro lado, o Anexo V da Directiva 92/43/CEE do Consello, de 21 de maio, relativa á conservación dos hábitats naturais e da fauna silvestre establece as especies animais e vexetais de interés comunitario cuxa recollida na natureza e cuxa explotación poden ser obxecto de medidas de xestión, sempre e cando sexan compatibles co mantemento de tales especies nun estado de conservación favorable.

Polo tanto, os danos poden producirse na medida en que se permita a caza de especies sin contar con información relativa ao nivel de poboación, distribución xeográfica e tasa de reproducción das distintas especies silvestre e ao grao de incidencia da actividade cinexética na conservación das mesmas.

Estos danos, de producirse, han de calificarse como irreparables ou de difícil reparación, posto que os exemplares cazados non son recuperables.

Cómpre recordar que a circunstancia de que unha especie sexa susceptible de ser cazada ou ser obxecto de xestión en abstracto (por non ser especie protexida), non significa que a actividade da caza poida realizarse sen máis, senón que é preciso e necesario que, ademais, non se vexa afectada a conservación da especie.

A declaración dunha especie como cinexética e cazable, esixe contar con estudos obxectivos científicos e actuáis.

Os danos derivados da práctica da caza para a fauna silvestre, sen contar cos estudos precisos que o avalen e, por outro lado, os danos  aos intereses económicos e sociais derivados desta actividade, leva a conclusión de que resulta máis necesitado de protección o primeiro, polo seu carácter máis sensible.

A Dirección Xeral de Patrimonio Natural da Consellería de Medio Ambiente, Territorio e Vivenda da Xunta de Galicia non acredita a existencia de informes actuáis e obxectivos que avalen as especies que poden ser cazadas.

Galería

Ecoloxistas preguntan á Consellería de Industria e á Asociación Eólica de Galicia os motivos polos que os eólicos do monte Carrio e os do monte do Couto de San Sebastián, están parados e con todas as máquinas freadas, a pesar da especial aptitude eólica destas áreas

Nunha semana na que o prezo da luz dispárase para as economías familiares e as empresas galegas, os parques eólicos do monte Carrio, alomenos das compañías Gamesa e Ibedrola, leven sen funcionar varios días desta semana. O mesmo ocurre cos eólicos do monte do Couto de San Sebastián, entre Silleda e A Estrada. Os parques eólicos do Monte Carrio, entre Vila de Cruces e Lalín, suman alomenos 30 máquinas. Os eólicos do Couto de San Sebastián, entre Silleda e A Estrada, non chegan aos 10.

A cidadanía debe coñecer se é unha parada programada das compañías e cales son os motivos polos que se realiza e se hai convenio ou concerto entre as empresas mercantís dos parques afectados para que isto ocurra. Por iso, piden explicacións ao Conselleiro de Industria, Francisco Conde e instan a apertura dunha investigación neste sentido.

Puidera darse o caso de que instalacións renovables con recurso dispoñible, gratuito e non contaminante como é o vento, non estén funcionando e isto xere un incremento do prezo da electricidade ás familias galegas, o que demostraría  unha vez máis que o negocio enerxético está por diante da sustentabilidade e que as empresas enerxéticas carecen da responsabilidade social corporativa da que fixeron tanta publicidade durante a campaña de Nadal.

As empresas enerxéticas deben ser conscientes que o vento e a paisaxe son recursos gratuitos de toda a cidadanía galega, e que os están a usucapir de xeito especial no seu propio beneficio, e as paradas programadas dos parques eólicos con fins lucrativos, deberan sancionarse duramente.

Por último piden á Xunta de Galicia a retirada da calificación de utilidade pública daqueles parques eólicos que non cumpran coas regras da libre competencia e programan paradas eólicas que alteren a alza os prezos da luz para as familias galegas.

Galería

Ecoloxistas esixen a suspensión inmediata da caza ata que se analice o seu impacto nas especies

A Dirección Xeral de Patrimonio Natural da Xunta de Galicia carece dos estudos científicos que avalen o exercicio da actividade cinexética como tal. Ademais de non existir censos actuais das especies cinexéticas non se realizan os estudos de impacto ambiental que require a actual lexislación ambiental para os Plans de ordenación cinexética dos Tecor e dos Plans anuais de aproveitamento cinexético.

Por outra banda, tampouco se avalían as repercusións da actividade cinexética na área de influencia e na entorna da Rede Natura 2000, tal e como prescribe a normativa ambiental europea. O mesmo ocorre coas competicións da Federación galega de caza, que se realizan sen control ambiental algún por parte da Dirección Xeral de Patrimonio Natural.

En Galicia, a caza, lonxe de ser unha actividade que contribúa ao equilibrio natural, é o factor que xera moitos dos problemas que logo, o sector cinexético, ofrécese a solucionar, sen éxito en ningún caso. Non se está a avaliar desde a Xunta de Galicia o profundo e negativo impacto que a mesma crea no equilibrio natural, a biodiversidade, o benestar animal e o desenvolvemento rural.

A caza actual contribúe á perda de biodiversidade de especies a un ritmo moi importante. A perda da biodiversidade, fai dano á saude do propio ser humano.

A Xunta de Galicia nin sequera determina o nivel poboacional de cada especie ou ben carece de datos ou os datos dos que dispón non son actuáis e están desfasados. Así nas Resolucións anuais polas que se determinan as épocas hábiles de caza, as medidas de control por danos e os réximes especiais por especies para cada tempada nunca se referencian os estudos científicos obxectivos que permitan avaliar o sistema de censo, seguimento e estudo de tendencias das especies cinexéticas, o que é unha irresponsabilidade moi grave por parte do órgano con competencias sobre da protección da naturaleza.

Repoboación e solta de especies cinexéticas sen avaliación dos impactos ambientais

As soltas de exemplares de especies cinexéticas tan só exixen a autorización previa da persoa titular do órgano territorial de dirección competente en materia de conservación da natureza, ao abeiro do establecido no artigo 53 da Lei 13/2013, do 23 de decembro, de caza de Galicia. Na solicitude de autorización deberán constar as especies, o número, a procedencia e a referencia ao estado sanitario dos exemplares que se propón adquirir, así como unha declaración da persoa interesada da adecuación da solicitude ás previsións do plan anual de aproveitamento cinexético que afecta o terreo onde vaian ser liberados os animais. Sen embargo, este plan anual de aproveitamento cinexético carece de avaliación de impacto ambiental, o que evidencia o descontrol absoluto sobre dos impactos destas soltas sobre o medio natural.

Caza sementada de especies ao abeiro de Plans de ordenación cinexética dos Tecor sin avaliación ambiental e sin participación pública

Nas zonas de caza permanente reflectidas nos plans de ordenación cinexética do correspondente tecor autorízase a caza sementada de paspallás, perdiz, coello bravo, faisán, lavanco real e pomba brava sin control ambiental dos impactos significativos que a sementeira destes especies poden producir sobre dos ecosistemas.

A caza con especies de granxa sementadas resultan idóneas para o “lavado verde” dos  danos á natureza que causa o lobby cinexético

A caza de granxa conséguese con soltas inmediatas. Abater estas pezas é alcanzable e satisfai ao cazador que apenas conseguiría obxectivo algún coas especies silvestres. Sen embargo, as especies de granxa poden transmitir enfermidades e parásitos á fauna salvaxe e estes impactos non están avaliados, tal e como ocorre coas perdices ou o xabaril.

O xabaril non é un elemento perturbador dos ecosistemas

Nas distintas resolucións anuais polas que se determinan as épocas hábiles de caza, as medidas de control por danos e os réximes especiais por especies para cada tempada, a Directora Xeral de Patrimonio Natural, Belén María do Campo Piñeiro, obcécase por amosar e perpetuar de xeito reiterado unha imaxe funesta do xabaril, xa que logo ano tras ano incide na especie como elemento perturbador importante dos ecosistemas. E realiza tal información sen base científica algunha o sen apoiarse en estudos obxectivos que confirmen tal aseveración.

Servizos  ecosistémicos do xabaril

Os xabarís desempeñan unha importante labor nos ecosistemas. Os ungulados silvestres teñen unha boa capacidade escavadora, removen e osixenan a terra. Esta “labra” do terreo favorece a absorción de nutrientes por parte de determinadas plantas, como as árbores leñosas. Favorecen a dispersión de esporas e desenterran pequenos invertebrados que despois serven de alimento aos paxaros.

Os xabarís tamén desempeñan unha importante labor carroñeira que devolve enerxía aos ecosistemas e evita as  infeccións que poderían producirse a través dos animais mortos.

Os xabarís están a ser vítimas, ao abrigo nos últimos anos, dunha campaña criminalizadora que os culpa de todos os males habidos e por haber. A superpoboación que existe destes animais, como consecuencia da súa cría masiva por parte dos propios cazadores e do seu cruzamento con outras especies, como os porcos vietnamitas, converteunos en máis dóciles e non é estraño atoparlos merodeando preto de núcleos urbanos, en busca de comida.

Podendo controlar a poboación de jabarís a través dun método ético e científico, vale a pena organizar batidas para matalos a tiros?

Galería

Imos permitir que o proxecto eólico de Rebordechao afecte a antigas estruturas castelarias e á paisaxe única e singular do Macizo central ourensá?

A área na cal se proxecta a instalación do proxecto eólico Rebordechao afecta os termos municipais de Laza, Maceda e Vilar do Barrio, pertencentes á provincia de Ourense (Galicia). O proxecto Rebordechao estará constituído por 28 aeroxeradores, conectados entre si e coa subestación transformadora 30/220 kV situada no propio parque (municipio de Vilar de Barrio), a través da cal se evacuará a enerxía producida mediante unha liña aérea de 220 kV que se conectará coa Subestación PE Sil 220 kV, esta LAAT atravesa os municipios de Maceda, Montederramo, Xunqueira de Espadanedo e Nogueira de Ramuín. O acceso xeral ao Parque Eólico realizaríase a través da infraestrutura viaria existente na zona. En concreto, o acceso partirá da autovía A-52, e a continuación pola estrada nacional N-525 desde o p. k. 177+300 ata a poboación de Verín ( p. k. 169), onde se tomará unha estrada local e a continuación a estrada provincial OU-113, ata o p. k. 20+500, onde o roteiro continúa por unha pista local que conduce ao emprazamento dos aeroxeradores R-24 e R-25. As actuacións necesarias para permitir o acceso ao parque atópanse nos municipios de Castrelo do Val, Laza, Cualedro, Verín e Monterrei.

Como afecta este proxecto eólico á Paisaxe?

(Datos e imaxes obtidas do DOCUMENTO INICIAL PROXECTO DO PARQUE EÓLICO REBORCECHAO Termos Municipais de Nogueira de Ramuín, Xunqueira de Espadanedo, Montederramo, Maceda, Vilar do Barrio, Laza, Castrelo do Val, Verín, Monterrei e Cualedro (Ourense)).

https://sede.miteco.gob.es/portal/site/seMITECO/navSabiaDestacados

Ademais de todos os impactos posibles sobre a paisaxe máis fermosa e singular do Macizo central ourensá, este proxecto prevé implantarse sobre hábitats prioritarios e de interés comunitario. Ao anterior hai que engadir a afección á zonas inundables e por proximidade á ZEC e ZPVN Macizo Central (COD. ES1130002), á ZEPVN Río Támega e á ZEPVN Bidueiral de Montederramo.

Galería

Recheo, desecación e tala do humidal de Navales, en Silleda. Ata onde pode chegar a especulación urbanística?

Debéranse tratar os humidais en consoancia coa súa importancia: a solución natural ao cambio climático. En Silleda no ano 1963 no Campo de Navales había ata 15 mananciais cos seus respectivos estanques e lavadoiros. E todos ubicados ao redor do humidal de Navales. As augas que afloraban nesta área desembocaban no Regueiro.

Co paso do tempo xa quedan poucos vestixios desa riqueza hídrica que se acumulaba no humidal de Navales. Sen embargo, nos últimos días asistimos ás obras de recheo, seca e tala deste espazo de alto valor ecolóxico.

O recheo de humidais asóciase á expansión inmobiliaria, á especulación urbanística, á corrupción, ó progreso capitalista, o seu extrativismo e á falsa prosperidade.

Os humidais non só son contornas de conservación e reservorio da diversidade biolóxica, albergando especies endémicas de reptís, anfibios, peixes e aves residentes, estacionais e migratorias. Tamén contan cunha serie de beneficios sociambientais, como a de ser depuradores da auga, criadores do osíxeno que respiramos (mesmo máis que os propios bosques), reguladores da temperatura (evitando así as denominadas “illas de calor”) e por sobre todo, actuar como verdadeiras esponxas naturais á hora de absorber as augas das choivas de inverno.

Os recheos non só danan os ciclos hidrolóxicos do lugar, o equilibrio ecolóxico e diminúen as funcións sociambientais destes, senón que tamén xeran graves problemas de socavamentos e de licuefacción a quen habita neles.

 Isto débese principalmente á baixa -ou nula- intención que teñen os gobernos de quenda de preservar estas contornas naturais, pois a lóxica de crecemento urbano privilexia o interese de expansión do gran empresariado inmobiliario -que ve estas zonas como potenciais sitios para a especulación-, máis que o interese posto en salvagardar o medioambiente e con iso, as funcións sociais que brindan ás comunidades contiguas.

Os humidais deben deixar de ser fonte de ingresos para o capital inmobiliario e para o interese municipal nestes espazos cada vez máis privatizados. Debemos frear a sede que ten os inversionistas de apropiarse destas contornas naturais sen mediar as consecuencias sociosambientales que representan a súa deterioración e destrución.

Debemos frear o avance inmobiliario sobre os humidais, aprender a coñecelos e comezar a relacionarnos con eles da mesma forma que eles o fan todos os días connosco e nós. A recuperación destes espazos, cada día máis suxeito ao interese creado de políticos e empresarios, atópase no medio do debate da cidadanía. Non só por protexer o medioambiente como tal, senón polo dereito de poder decidir sobre o espazo que habitamos e construír desde as propias comunidades.

Galería

Proxecto eólico Torroña I: 4 eólicos en 100 km2 de poligonal. A espera de Torroña II, Torroña III… A explotadora abre a porta á fragmentación en partes dun único proxecto eólico

Análise do Documento ambiental inicial do proxecto eólico Torroña I

O proxecto eólico Torroña I sitúase nos municipios de Oia, Baiona e Tomiño na provincia de Pontevedra. A mercantil promotora é Desarrollos Renovables del Norte, S.L.U. O acceso ao proxecto Torroña I, exponse de maneira provisional, á espera dun estudo oficial da empresa de transportes, a estrada asfaltada provincial EP-2202 (Baiona –Loureza (Pontevedra)) pertencente á Deputación de Pontevedra.

O parque eólico localízase na cuadrícula UTM de 10 x 10 km 29 TNG.

Para a elección da localización dos aeroxeradores a mercantil promotora indica que tivo en conta a orografía e o recurso eólico esperado no emprazamento, calculado mediante a modelización dos campos de vento.

O proxecto prevé instalar 4 aeroxeradores de Nordex (N163) de 5,7 MW, o que supón unha potencia de instalación total de 22,8 MW. Os aeroxeradores agruparíanse en dous circuítos, cada un á tensión de 30 kV. Os circuítos chegarían á subestación do Parque eólico Albariño I, denominada Barrantes localizada no municipio de Tomiño na provincia de Pontevedra, obxecto doutro expediente, onde se elevará a tensión ata 132 kV. Finalmente, o Parque Eólico Torroña I conectaríase á rede de distribución de Unión Fenosa Distribución mediante a Subestación Barrantes que á súa vez se conectará á liña xa existente “Gondomar – O Rosal 132 kV”.

Afección a hábitats de interese comunitario

A falla de cartografía de maior precisión a mercantil promotora indica que prevé a ocupación de hábitats de interese comunitario non prioritarios. Os hábitats identificados na contorna do proxecto serían fundamentalmente:

O hábitat 4020 correspóndese con brezais húmidos atlánticos de zonas tépedas de Erica ciliaris e Erica tetralix, estas especies desenvólvense sobre chans húmidos ou con tendencia turbosa.

O hábitat 4030 corresponde con brezais secos europeos. Este hábitat está formado por brezais xaral- brezal e brezal- toxal, desenvoltos sobre chans acedos, nos que dominan as especies de Erica, Calluna, Ulex, Cistus ou Stauracanthus.

O proxecto sitúase nunha zona incluída na “área de distribución potencial” definida no Plan de Recuperación de Emberiza schoeniclus, regulado polo Decreto 75/2013, do 10 de maio, polo que se aproba o Plan de recuperación da subespecie lusitánica do escribano palustre (Emberiza schoeniclus L. subsp. lusitanica Steinbacher) en Galicia.

A mercantil promotora indica que as especies presentes no ámbito do parque eólico teñen unha distribución máis ou menos ampla en Galicia. Habería que destacar, segundo a empresa, a posible presenza de ra patilarga (Ra ibérica), o sapo de espuelas (Pelobates cultripes), ou o eslizón ibérico (Chalcides bedriagai) ou píntega rabilarga (Chioglossa lusitanica) todas elas especies catalogadas coa categoría “vulnerable” no Catálogo Galego de Especies Ameazadas (CGEA). A píntega rabilarga tamén está catalogada como “vulnerable” no Catálogo Nacional de Especies Ameazadas (CNEA).

Impacto visual severo sobre a Serra dá Groba

A mercantil promotora indica que valorará o impacto visual do proxecto, especialmente en Serra dá Groba, xa que parte das infraestruturas localízanse nesta área e Corrubedo por localizarse dentro da poligonal do parque eólico. A un 3,5 km da poligonal do parque eólico localízase o Espazo mariño das Rías Baixas de Galicia declarado como zona ZEPA (ES0000499) pola Orde AAA/1260/2014, do 9 de xullo, pola que se declaran Zonas de Especial Protección para as Aves en augas mariñas españolas e como área importante para as Aves segundo a SEO, a uns 4 km da  poligonal do parque eólico.

Humidais na área do parque eólico

Na área do parque eólico localízanse os seguintes humidais:

1140030 Cruz de Pau Turbeiras Altas

1140028 Torroña Turbeiras Altas Complexo húmido do esteiro do Miño

1140217 Rego de Mougás Turbeiras Altas

1140216 A Cruz de Pau Pantanos con vexetación arbustiva

1140218 Torroña Turbeiras

Fragmentación en partes dun único proxecto éolico. Fraude, abuso e desviación de poder

A Lei 8/2009, do 22 de decembro, pola que se regula o aproveitamento eólico en Galicia e créanse o canon eólico e o Fondo de Compensación Ambiental establece no seu artigo 2 unha serie de definicións. Entre elas está a da poligonal dun  parque eólico.

“Artigo 2. Definicións. Para os efectos de interpretación da presente lei teranse en conta as seguintes definicións:

(…) 6. Poligonal de delimitación dun parque eólico: área efectivamente afectada pola instalación dun parque eólico determinada no seu proxecto de execución”.

No presente caso do proxecto eólico Torroña I é evidente que a poligonal do parque ten unha superficie desproporcional e non toda ela está afectada pola instalación das infraestruturas que proxecta a mercantil promotora no documento inicial. Parece evidente que a intención da promotora, e o nome do proxecto así o fai supoñer, que puidera ser a ocupación nun futuro con máis infraestruturas eólicas e abrir a porta a Torroña II, Torroña III….etc.

Galería

Colabora e racha coa opacidade da política de caza da Xunta de Galicia! Máis de 90 campionatos de caza sen participación pública e plans sen avaliación de impacto ambiental. Descarga o modelo de solicitude e participa!

Coñece o calendario de campionatos e competicións de caza para tempada 2021/2022 e axuda a parar a barbarie ambiental, en tanto que a Xunta non garanta a participación pública e a avaliación ambiental na toma de decisións que afectan ao medio ambiente.

Máis de 90 competicións de caza sen garantir o dereito da participación pública da cidadanía na toma de decisións relativas ao medio ambiente e sen avaliación de impacto ambiental, para aquelas que poden afectar azonas da Rede Natura.

Por iso solicitamos tanto á Secretaría Xeral para o Deporte como á Dirección Xeral de Patrimonio Natural máis transparencia, máis publicidade e que garantan a participación do público na toma de decisións en materia de caza, pola súa afección e repercusións sobre o medio ambiente. Tamén lles solicitamos a correspondente avaliación de impactos ou repercusións ambientais con respecto a aquelas competicións e plans que poidan afectar aos espazos protexidos da Rede Natura 2000.

Só tes que descargar os formularios ou borradores das solicitudes, cubrir cos teus datos o encabezado de cada unha delas, asinar a última folla e presentalas en calquer oficina de Rexistro da Xunta de Galicia, concello ou calquera outra administración.

Velaquí os dous modelos ou borradores de solicitudes. A primeira delas dirixida á Secretaría Xeral para o Deporte e a segunda á Dirección Xeral de Patrimonio Natural da Xunta de Galicia.

Galería

Instan á Xunta de Galicia a evitar a afección dos parques eólicos aos humidais de montaña

  • A Plataforma Quijote de Outes e a asociación ecoloxista Petón do Lobo instan á Consellería de Medio Ambiente á protección dos humidais de montaña e a afastar os parques eólicos destes
  • Solicitan a inclusión do Complexo Húmido das Brañas de Valadares do municipio de Outes, provincia de A Coruña, no Inventario de Humidais da Xunta de Galicia

Esta acción é de vital importancia para protexer este tipo de brañas por ser hábitats prioritarios e de vital importancia que albergan distintas especies de fauna e flora altamente sensibles e escasas. Demándase tamén que non se aproben proxectos eólicos neste tipo de humidais xa que podrían afectar de forma sustancial o medio hídrico.

Un informe de IBADER (Instituto de Biodiversidade Agraria e Desenvolvemento Rural) do ano 2017 denominado “Conservación e xestión de humedais en Galicia”, realizado por catro profesores da universidade de Santiago de Compostela, Pablo Ramil-Rego, L.Gomez-Orellana, Javier Ferreiro da Costa e Manuel Antonio Rodríguez Guitián, resume os perxuizos das instalacións eólicas neste tipo de ecosistemas.

“A instalación de parques eólicos tamén tivo un efecto moi negativo sobre os humidais de montaña, causando importantes perdas (Ferreiro da Costa et al. 2013) tanto en queirogais húmidos como sobre os ecosistemas de turbeira (turbeiras de cobertor, turbeiras altas), así como sobre medios lacunares”.

Os efectos negativos da instalación dos parques eólicos sobre os humidais de montaña de Galicia foron xa sinalados cando esta actividade irrompía con forza no noso territorio (Ramil‐ Rego & Ramil‐Rego1995, Izco & Ramil‐Rego, 2001). Anos máis tarde non se pode dubidar do impacto xerado por este tipo de instalacións sobre as áreas de montaña, máis aínda cando as mesmas se realizan sobre áreas de gran valor ecolóxico, como distintos autores teñen destacado tanto para Galicia como para outros territorios de Europa (Gómez‐Orellana et al. 2014a,b; Atienza et al. 2011; Copena & Simon, 2012; Fagúndez, 2008, Bright et al. 2006, 2009; Lindsay & Bragg, 2004; Pearce‐Higgins et al. 2009).

O proxecto eólico Maragouto da promotora Green Capital Power instalaríase de cheo neste ecosistema tan valioso como son os humidais das brañas de Valadares, un ecosistema con hábitats prioritarios e orixe de diversos mananciais que abastecen a distintos lugares da parroquia de Valadares, e berce de nacemento de diversos cauces pertencentes á conca do Río Beba pertencente á conca do Río Xallas, afectando a numerosos cauces e fontes.

Na solicitude de inclusión de dito humidal detállase minuciosamente que o Complexo humidal brañas de Valadares, estaría formado polos Prados da Braña, Brañas de Mirás, Monte Penedo, Brañas Prado de Abaixo, Pedra das cuncas, Brañas corno de Cervo, Brañas de Marsillán, Pedra do Mouro, Braña Longa, Brañas de Penedo Mosqueiro e Brañón.

Galería

Falla de transparencia e opacidade absoluta na política de caza da Xunta de Galicia. Violación flagrante do Convenio de Aarhus

Asociacións ecoloxistas reclaman a avaliación ambiental estratéxica, participación pública e publicidade nas aprobacións dos Plans de caza, tanto para os Plans de ordenación cinexética e a súa renovación como para os plans anuais de aproveitamentos cinexéticos

En Galicia a planificación cinexética non conta coa participación pública nin coa preceptiva avaliación ambiental  estratéxica dos impactos da actividade cinexética sobre dos ecosistemas e as familias que viven no rural. De conformidade co establecido no artigo 6 da Lei 21/2013, do 9 de decembro, de avaliación ambiental e no artigo 46 da Lei 42/2007, do 13 de decembro, de Patrimonio Natural e Biodiversidade, están sometidos a avaliación ambiental estratéxica ordinaria os plans e programas que requiran unha avaliación por afectar a espazos Rede Natura 2000 nos termos previstos na Lei 42/2007, do 13 de decembro, do Patrimonio Natural e da Biodiversidade (artigo 46, puntos 3. e 4.).

Por outra banda, tamén se produce unha vulneración flagrante do Convenio de Aarhus asinado o 25 de xuño de 1998 na cidade danesa de Aarhus e que entrou en vigor o 30 de outubro de 2001. España ratificou o Convenio o 15 de decembro de 2004 e dous anos despois, en 2006, aprobou a Lei 27/2006, pola que se regulan os dereitos de acceso á información, de participación pública e de acceso á xustiza en materia de medio ambiente, que aplica en España as disposicións do Convenio. Este Convenio no artigo 4 regula o “Acceso á información sobre o medio ambiente”, no artigo 5 a “Recollida e difusión de informacións sobre o medio ambiente” e no artigo 6 a “Participación do público nas decisións relativas a actividades específicas”. O artigo 7 regula a “Participación do público nos plans, programas e políticas relativos ao medio ambiente” e o artigo 8 refírese a “Participación do público durante a fase de elaboración de disposicións regulamentarias ou de instrumentos normativos xuridicamente obrigatorios de aplicación xeral”. O artigo 6.2 indica:

“Cando se inicie un proceso de toma de decisións respecto do medio ambiente, informarase o público interesado como conveña, de maneira eficaz e no momento oportuno, por medio de comunicación pública ou individualmente, segundo os casos, ao comezo do proceso”.

Os plans técnicos de caza son un instrumento de xestión aplicado a un determinado terreo, que ten por finalidade o seu aproveitamento cinexético de acordo co tamaño das poboacións obxecto de caza, tendo como prioridade a preservación e conservación dos hábitats, así como o mantemento do potencial biolóxico das especies no medio natural.

Sen embargo, a Dirección Xeral de Patrimonio Natural substrae estes documentos da participación pública e da avaliación ambiental, polo que o medio rural queda en mans do sector cinexético que só representa ao 1% da poboación e que enche o monte de especies cinexéticas comerciais que desequilibran os ecosistemas e a biodiversidade.

As granxas cinexéticas: cría de animais para despois realizar a súa solta

A ausencia da participación pública, a omisión da debida publicidade dos plans e das avaliacións ambientais xera un descontrol absoluto nos ecosistemas producindo un grave desequilibrio na súa conservación. O lobby da caza está a convertir os tecor en granxas intensivas. As familias que viven e habitan no rural sofren as consecuencias da ceiba descontrolada de animais.

Os cazadores converten o rural en auténticos campos de tiro sin orde nin control, que ameazan o equilibrio natural e a vida e o benestar dos habitantes das aldeas.

Ao non existir participación pública non existe posibilidade de facerse oír nin existe un programa de vixiancia ambiental que garanta a publicidade de indicadores como a non afección a zonas sensibles, número de reclamacións, número de partes de danos, partes de captura, cartografía e planos…etc.

Tanto os plans anuais de aproveitamento cinexético como os plans de ordenación cinexética e a súa renovación deberan contar con unha avaliación das súas repercusións sobre do medio natural. Hai que ter en conta que estes plans regulan os períodos hábiles de caza, as especies sobre as que se poderá exercer, os métodos autorizados para a súa práctica e as limitacións xerais ou particulares que afectarán o exercicio da actividade cinexética no territorio da Comunidade Autónoma de Galicia durante a tempada 2020/21, que abarca o período comprendido entre o 1 de agosto de 2020 e o 31 de xullo do ano 2021. Os  tecores ou explotacións cinexéticas comerciais que teñan vixente o seu plan de ordenación cinexética deberán presentar o plan anual de aproveitamento cinexético ante a correspondente xefatura territorial da Consellería de Medio Ambiente, Territorio e Vivenda, para o que deben presentar a correspondente solicitude de autorización.

As granxas cinexéticas: finalidade económica que pode prexudicar seriamente o medio ambiente

A opacidade que rodea a todos estes instrumentos de planificación cinexética incomoda ás familias que viven no rural e á cidadanía, que quere facer uso do monte no seu tempo de lecer. A Xunta de Galicia omite, violando a lei e o Convenio de Aarhus a participación do público na toma de decisións cinexéticas que afectan a toda a cidadanía. Como ben di a Lei 13/2013, de 23 de decembro, de caza de Galicia no seu preámbulo, a caza constitúese como un dereito orixinario que corresponde a todas as persoas administradas, non sendo por tanto, un dereito exclusivo dos cazadores.

Falla de transparencia e opacidade absoluta na política de caza da Xunta de Galicia

Existe ademais unha falla de información e transparencia importantes en temas de caza. Así por exemplo, é moi difícil conseguir as actas dos distintos comités, é difícil acceder aos distintos plans de xestión das especies cinexéticas, aos calendarios dos campionatos de caza, hai plans de xestión que non están actualizados e outros, como os do xabaril, que pese a elaborarse non se chegaron a publicar no boletín oficial correspondente, polo que existe un descoñecemento xeneralizado tanto dos censos de especies cinexéticas como da xestión planficada desde a Consellería para cada unha delas.

Hai toda unha serie de procedementos que necesitan da autorización do órgano administrativo de caza e que nunca chegamos a coñecer o seu verdadeiro alcance ambiental, pese as implicacións importantes que estas autorizacións teñen sobre o medio ambiente e os recursos cinexéticos, que como xa dixemos corresponde a súa xestión a toda a cidadanía.

Así por exemplo, non existe publicidade sobre das aprobacións dos Plan anuais de aproveitamentos cinexéticos, tampouco sobre das aprobacións dos Plans de ordenación cinexética e a súa renovación,  sobre das autorizacións de cazarías que se realizan baixo as modalidades de batida, montaría, espera e axexo; non existe tampouco publicidade sobre dos resultados cinexéticos das cazarías que se realizan baixo as modalidades de batida, montaría, espera e axexo; tampouco sobre das autorizacións concedidas para realizar xestión cinexética en vedados por razóns técnicas, de seguridade, científicas, sanitarias ou sociais; tampouco sobre das autorizacións outorgadas para cazar aves prexudiciais para a agricultura e a caza, sobre das autorizacións para realizar as competicións de caza e a publicación dos calendarios destas coa adecuada antelación, sobre das autorizacións para realizar batidas, montarías ou esperas en zonas libres de caza, sobre das autorizacións para realizar batidas ou montarías por danos ocasionados polas especies cinexéticas, sobre  das autorizacións para realizar esperas e axexos por danos ocasionados polas especies cinexéticas, sobre  das autorizacións  para realizar soltas de especies cinexéticas no medio natural, sobre das autorizacións para a caza  do paspallás (Coturnix coturnix), pombo torcaz (Columba palumbus) e rula común (Streptopelia turtur), sobre a cría á solta …., e un logo etcétera.  Existe por tanto moita información en materia de caza, que ao abeiro da normativa vixente, debera ser de acceso público e garantirse a transparencia nestas cuestión; e que sen embargo non o é, pese a relevancia e repercusións ambientais desta.

A Xunta de Galicia aproba a Resolución anual de caza omitindo a participación pública na elaboración do regulamento

No DOG Núm. 108, do 4 de xuño de 2020 publicábase a Resolución da Consellería De Medio Ambiente, Territorio e Vivenda  do 19 de maio de 2020 pola que se determinan as épocas hábiles de caza, as medidas de control por danos e os réximes especiais por especies durante a tempada 2020/21. Na elaboración deste regulamento produciuse a vulneración flagrante do dereito de información pública e o dereito a participar na elaboración da norma ao abeiro da Lei 16/2010, do 17 de decembro, de organización e funcionamento da Administración xeral e do sector público autonómico de Galicia.

O artigo 41 da citada lei establece o procedemento de elaboración de disposicións administrativas de carácter xeral. Iniciado o procedemento, con carácter previo á elaboración do anteproxecto substanciarase unha consulta pública a través do Portal de Transparencia e Goberno Aberto ao obxecto de solicitar a opinión da cidadanía e das organizacións e asociacións máis representativas potencialmente afectadas pola futura norma sobre os seguintes extremos:

a) Os problemas que se pretenden solucionar coa norma.
b) A necesidade e oportunidade da súa aprobación.
c) Os obxectivos da norma.

d) As posibles solucións alternativas, regulatorias e non regulatorias.

A consulta pública previa haberá de realizarse de tal forma que todos os potenciais destinatarios da norma teñan a posibilidade de emitir a súa opinión, para o que deberá proporcionarse un tempo suficiente, non inferior a quince días naturais. Por razóns de urxencia debidamente xustificadas no expediente, poderá acordarse un prazo inferior.

Ademais a  Lei 13/2013, de 23 de decembro, de caza de Galicia recoñece no seu preámbulo que a caza constitúese como un dereito orixinario que corresponde a todos os administrados, non sendo por tanto, un dereito exclusivo dos cazadores.

Falla de transparencia en relación ás granxas cinexéticas

Existe un incremento descontrolado dos criadeiros cinexéticos dos que tampouco existe constancia dos controis administrativos. Non hai un rexistro oficial que contabilice cantas granxas cinexéticas hai. Un baleiro que permite a proliferación de granxas ilegais, que non cumpren os requisitos adecuados para producir e distribuír este tipo de animais. Por suposto, tampouco se avalían os impactos que a solta descontrolada destes animais produce sobre os hábitats e o equilibrio natural.

Galería

A Xunta omite o trámite de información pública e viola o Convenio de Aarhus para anular a oposición a unha macrogranxa de vacún, que afecta aos ríos Gundar e Grande, en Vimianzo e Laxe

  • Augas de Galicia omite a emisión do seu informe, a pesar de que a macrogranxa de vacún ubícase nunha zona inundable e afecta á zona de policía do río Gundar
  • Os puríns e os lixiviados dos silos afectarían á veciñanza do lugar do Aprazaduiro, en Laxe, que se abastece das augas do río Grande para consumo doméstico
  • O proxecto da macro granxa non foi sometido a exposición pública polo que se intentou anular, por parte da Xunta de Galicia, calquer oposición ou participación pública no trámite de alegacións
  • A explotación localízase na entorna de protección da mámoa da Milleira 4, no municipio de Vimianzo. Pese a isto, a Dirección Xeral de Patrimonio Cultural, tamén omitiu o seu informe no procedemento ambiental

No DOG Núm. 250, do 14 de decembro de 2020, publicouse o Anuncio  do 24 de novembro de 2020, da Dirección Xeral de Calidade Ambiental, Sostibilidade e Cambio Climático, polo que se fai público o informe de impacto ambiental do proxecto de construción dunhas instalacións gandeiras para vacún de leite, no lugar de Señoráns, parroquia de Salto, no concello de Vimianzo (expediente 2020/0192).

O proxecto presentado consiste na implantación dunha explotación de gando vacún leiteiro coa construción dunha corte, un almacén, silos e soleiras de formigón no perímetro das instalacións, a explotación terá capacidade para 617 UGMs.

Indica o informe de impacto ambiental do proxecto no referido á hidroloxía que:

“Hidroloxía; O concello de Vimianzo se caracteriza pola presenza dunha densa rede de ríos e regatos.

Consultado o Visor IDE de Augas de Galicia, no entorno de ubicación da explotación gandeira se atopa o río Grande e o regato de Gundar.

Compre salientar que a parte oeste da parcela limita fisicamente co regato de Gundar, se ben as actuacións proxectadas se sitúan fora da zona de servidume e policía do antedito regato”.

No referido ao Patrimonio cultural indícase no citado informe:

“Patrimonio Cultural; a localización da explotación está afectada polo contorno de protección da Mámoa da Milleira 4”.

Tamén se sinala como órgano substantivo a Consellería do Medio rural da Xunta de Galicia.

Expresa o informe ambiental:

“En data de 30 de outubro de 2020 se reiteraron as solicitudes de informe á Dirección Xeral de Patrimonio Natural e a Augas de Galicia, unha vez transcorrido o prazo de 10 días, segundo o previsto na Lei 21/2013, de 9 de decembro de avaliación ambiental, no seu artigo 46.3 non se recibiron as súas contestacións, polo que sen prexuízo da responsabilidade na que incorra o responsable da demora, e das reclamacións do promotor previstas no artgo 29.1 da Lei 29/1998, do 13 de xullo, da xurisdición contencioso-administratva, consultase o visor SIAVA da Dirección Xeral e Calidade Ambiental, Sostbilidade e Cambio Climátco co fin de ter os elementos de xuízo para avaliar a afección do proxecto aos elementos competencia deses organismos.

En relación ás alegacións presentadas pódese indicar o seguinte:

1. As alegacións presentadas expoñen basicamente, a falta de transparencia na tramitación, o emprazamento do proxecto nas inmediacións do rego Gundar e do río Grande, o inicio das obras, a proximidade das instalacións ás casas, as verteduras de xurro ao terreo e a proximidade do proxecto a espazos protexidos….”.

Cómpre indicar ademais que o proxecto afecta a bens do patrimonio cultural.

Consonte o disposto no artgo 52 da dita Lei 21/2013, correspóndelle ao órgano substantivo o seguimento e vixilancia do cumprimento do informe de impacto ambiental.

Unha macrogranxa no lugar de Señoráns, na parroquia de Salto (Vimianzo) ameaza a calidade das augas de consumo doméstico do núcleo urbano de Laxe, xa que a veciñanza do Aprazadoiro abastécese para uso doméstico da agua do río Grande

A veciñanza de Laxe e Vimianzo non ten constancia do proxecto industrial ao non existir información pública desde os concellos.

A fosa séptica ubicada a menos de 50 metros do río Gundar, afluente do río Grande, podería abranguer uns 10 millóns de metros cúbicos de puríns.

Os lixiviados de silos poderían acabar depositados nas terras e no propio cauce.

As remocións de terra por medios mecánicos, e sen control algún das Administracións competentes pese a seren advertidas da problemática ambiental, prexudicarían e afectarían ós mananciais existentes na área de actuación.

As obras xa se iniciaron con anterioridade á existencia do proxecto, tal e como xa denunciamos no seu día ante a Consellería de Medio Ambiente e Augas de Galicia, non existindo resposta algunha desta ao respecto.

A opacidade da existencia deste macroproxecto foi total vulnerándose os dereitos das persoas administradas e das persoas directamente afectadas, como é a veciñanza dos núcleos de Señoráns e do Aprazadoiro directamente afectadas polo proxecto. Vulneración flagrante do Convenio de Aarhus.

Non existe constancia da publicación do proxecto en ningún Boletín Oficial. A ausencia de información e transparencia da tramitación administrativa invalida o procedemento de información ambiental e de calquera autorización administrativa e é causa de nulidade de pleno Dereito e infracción normativa dos artigos 47 e 48 da Lei 39/2015, de 1 de outubro.

Tampouco se publicou absolutamente ningunha información nos Taboleiros de Anuncios dos municipios de Vimianzo ou Laxe, onde hai poboación directamente afectada.

Polo tanto, cómpre publicar o proxecto no Diario Oficial de Galicia ou alomentos no BOP da Coruña para que se informen as persoas afectadas, dado que claramente se está a substraer da información pública este proxecto.

O Convenio de Aarhus foi asinado o 25 de xuño de 1998 na cidade danesa de  Aarhus e entrou en vigor o 30 de outubro de 2001. En xullo de 2012, fora asinado por 51 Estados de Europa e Asia Central (ademais de por a Unión Europea) e fora ratificado por 46 Estados (ademais da UE). España ratificou o Convenio o 15 de decembro de 2004 e dous anos despois, en 2006, aprobou a Lei 27/2006, pola que se regulan os dereitos de acceso á información, de participación pública e de acceso á xustiza en materia de medio ambiente, que aplica en España as disposicións do Convenio.

O Convenio de  Aarhus estrutúrase ao redor de tres piares que se corresponden con tres dereitos cidadáns: o acceso á información en materia de medio ambiente, a participación do público na toma de decisións e o acceso á xustiza en materia de medio ambiente.

Acceso á información

O acceso á información en materia ambiente é o primeiro dos dereitos regulados polo Convenio de  Aarhus e é un requisito previo para que poidan exercerse o resto de dereitos regulados por el. O tratado recolle o dereito de acceso á información tanto na súa vertente activa (art. 5) como na súa vertente pasiva (art. 4). A primeira implica a obrigación das Administracións Públicas de difundir a información ambiental que posúen e, en concreto, elaborar informes sobre a situación do medio ambiente en cada Estado polo menos cada catro anos. A vertente pasiva, en cambio, implica a obrigación de entregar aos cidadáns a información en materia de medio ambiente que soliciten, no prazo máximo dun mes.

Participación na toma de decisións

A participación do público na toma de decisións regúlase nos arts. 6 a 8 do Convenio.

O perigo dos xurros, puríns e lixiviados dos silos para os cauces e mananciais pola súa proximidade. Afección á auga de consumo dos núcleos urbanos e á saude humana e dos ecosistemas.

As verteduras de xurros poden contaminar o chan por exceso de nutrintes (nitróxeno, fósforo e potasio), á súa vez ás augas continentais polos seus nitratos, e a atmosfera polas súas emisións de amoníaco, metano e malos cheiros.

As obras da macro granxa industrial do lugar de Señoráns, na parroquia de Salto, que avanzan a bo ritmo están rodeadas de tal opacidade que sorprende á veciñanza tanto de Laxe como de Vimianzo, afectadas por esta.

A máxima preocupación veciñal céntrase na posible contaminación por nitratos dos chans e dos cauces fluviais. Tamén preocupa a falla de transparencia e a opacidade que rodea ao proxecto tanto desde o propio concello de Laxe como de Vimianzo.

As granxas intensivas empregan sistemas de limpeza nos que se utiliza a auga a presión para o arrastre das dexeccións. Este sistema, que nun primeiro momento facilita considerablemente o manexo dos excrementos e achega melloras nas condicións hixiénicas e sanitarias das granxas, ten, pola contra, a enorme desvantaxe do gran incremento do consumo de auga e da complicación do manexo do xurro. O xurro é o esterco licuado, pastoso ou semilíquido, con forte cheiro amoniacal, resultado da mestura das defecaciones, augas de lavado e restos de pensos. A excesiva achega de esterco provoca que os nitratos, váianse filtrando e terminen contaminando acuíferos e augas superficiais.

Estas macro granxas de vacún sin control expoñen aos lindeiros aos efectos perniciosos dos xurros, que vai desde os malos cheiros e irritacións producidas pola urea ata a exposición ás nitrosa minas (potencialmente canceríxenas), pasando pola exposición a axentes patógenos como Salmonella, Brúcela, Mycobacteriumtuberculosos, Leptospira, Yeersinia, Campylobacter, Erysipelothris, Listeia e Treponema entre outros.

Incidencia para a Saúde Pública. Ausencia de informes por parte da Consellería de Sanidade da Xunta de Galicia.

A OMS advirte do perigo de consumir auga que conteña máis de 25 miligramos de nitratos por litro. A Unión Europea non permite o consumo daquelas augas cuxa concentración de nitratos supere os 50 μ g/ l, un nivel que se supera con fartura en moitos acuíferos españois e acaba afectando seriamente á saúde da poboación próxima.

As augas afectadas por exceso de nitratos deixan de ser potables, xa que os nitratos poden pasar a formar nitrocompuestos (NON2X) e grandes cantidades de refugallos de ácidos, que acaban contaminando os chans e a auga de consumo, converténdose nun grave problema de saúde pública que deriva en enfermidades concorrentes nos núcleos urbanos abastecidos por estas augas.

Hai que ter en conta que este macroproxecto de granxa de vacún queda moi preto das casas e dos núcleos e moi preto dos cauces e a unha serie de mananciais ubicados na área de actuación.

Afección aos ecosistemas e aos recursos hídricos. Ausencia de informes de Augas de Galicia.

Na contorna de localización da explotación gandeira atópase codificado como masa de auga o RIO GRANDE (cod masa É.014. NR.163.000.02.00) e dentro da capa Rede fluvial o REGO DE GUNDAR (cod río ph 163012). A parte oeste da parcela 408 do polígono 9 limita fisicamente co Regacho de Gundar, o que sitúa parte da parcela dentro das zonas de servidume e dos 100 m da zona de policía. Sen embargo, non figura no expediente do informe ambiental referencia algunha ao informe de Augas de Galicia.